Nửa thế kỷ che khuất, giờ đột ngột thừa nhận 310 nghìn binh sĩ Trung Cộng từng hiện diện trong chiến tranh Việt Nam — câu hỏi lớn không phải chỉ là sự thật lịch sử, mà vì sao sự thật ấy được bật đèn đúng lúc này.
Châm biếm ở chỗ, điều từng dễ bị xem là “luận điệu xuyên tạc” nay lại được truyền thông chính thống kể như công trạng. Nếu quân Mỹ từng bị gọi là xâm lược, vậy sự hiện diện quy mô lớn của quân Trung Cộng phải được gọi là gì? Chính sự thừa nhận này vô tình xé toang một lớp diễn ngôn cũ và buộc công chúng nhìn lại bản chất cuộc chiến qua lăng kính khác.
Nhưng điều gây lo hơn là thời điểm công bố. Khi căng thẳng Biển Đông chưa nguội, khi lính Trung Quốc xuất hiện trong diễn binh, khi câu chuyện “trả ơn lịch sử” thấp thoáng trong dư luận, nhiều người thấy đây không chỉ là ôn lại quá khứ mà như chuẩn bị tâm lý cho hiện tại. Trớ trêu thay, càng kể công “đồng chí anh em”, càng dấy lên nghi ngờ về mức độ lệ thuộc. Phải chăng đây là cách hợp thức hóa một mối quan hệ bất cân xứng bằng ký ức chiến tranh? Nếu đúng vậy, lịch sử đang bị dùng không để soi sáng sự thật, mà để dọn đường cho một thông điệp chính trị. Và đó mới là điều khiến sự thừa nhận này gây chấn động hơn chính con số 310 nghìn.
https://www.facebook.com/share/p/182afa9hDg/
