Việc điều chuyển hai Phó trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương về giữ chức Phó Chủ tịch tại hai Viện Hàn lâm khoa học hàng đầu quốc gia đang tạo ra những tranh cãi gay gắt trong giới trí thức.
Quyết định bổ nhiệm Tiến sĩ Đinh Thị Mai làm Phó Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam, và Tiến sĩ Vũ Thanh Mai làm Phó Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam được cho là một bước “xoay trục” trong chính sách sắp xếp lãnh đạo của Đảng CSVN.
Từ trước đến nay, theo thông lệ là cất nhắc các nhà khoa học có thành tích xuất sắc từ các Viện nghiên cứu lên làm lãnh đạo các ban Đảng. Tuy nhiên, chiều chuyển dịch ngược lại lần này đang gây băn khoăn lớn về tiêu chuẩn bổ nhiệm.
Cả hai tân Phó Chủ tịch kể trên đều có hồ sơ chuyên môn mờ nhạt, chưa từng có các công trình nghiên cứu khoa học hay có tiếng vang trong và ngoài nước. Thay vào đó, lý lịch của họ gắn liền với thâm niên làm công tác Tuyên giáo, Đoàn Thanh niên và công tác hành chính.
Bà Đinh Thị Mai có phần lớn thời gian thăng tiến qua các vị trí thuộc Vụ Tuyên truyền, trong khi ông Vũ Thanh Mai trưởng thành từ Trung ương Đoàn rồi đảm nhiệm vai trò Chánh Văn phòng Ban Tuyên giáo.
Sự xuất hiện của các cán bộ chuyên trách tuyên giáo làm lãnh đạo của hệ thống nghiên cứu khoa học phản ánh ưu tiên của ông Tô Lâm. Đó là, gia tăng sự kiểm sát tư tưởng và hành chính hóa các hoạt động nghiên cứu.
Việc đưa người của Ban Tuyên giáo về nắm quyền lãnh đạo tại các Viện Hàn lâm dấy lên lo ngại về việc biến các trung tâm học thuật thành nơi thực thi các nhiệm vụ tuyên truyền.
Trong bối cảnh Việt Nam đặt mục tiêu phát triển dựa trên đổi mới sáng tạo và khoa học công nghệ, việc đặt các Viện Nghiên cứu cấp cao dưới sự quản trị của những cán bộ thiếu kinh nghiệm khoa học bị đánh giá là một bước thụt lùi.
Nếu định hướng tư tưởng tiếp tục lấn át không gian sáng tạo khoa học, thì các Viện Hàn lâm quốc gia sẽ tự đi vào ngõ cụt trong tiến trình hội nhập tri thức toàn cầu.
Hồng Lĩnh – Thoibao.de
