Không gian mạng tại Việt Nam trong những ngày gần đây, đang chứng kiến một hiện tượng hiếm thấy khi hàng ngàn bạn trẻ thuộc thế hệ Gen Z đã thực sự bước ra đường, lặng lẽ đặt những bó hoa tươi dưới gốc cây số 55 trên phố Nguyễn Huy Tự ở thủ đô Hà Nội.
Nơi đây đã trở thành một biểu tượng đầy sức nặng mang tên “gốc cây công lý”, vốn là hiện trường vụ tai nạn giao thông kinh hoàng xảy ra vào cuối tháng 5/2025, đã khiến nữ sinh Đỗ Ngọc Phương Thùy, một cô gái 18 tuổi tử vong do xe BMW X3 của ông Nguyễn Sỹ Cương, cựu đại biểu Quốc hội, điều khiển.
Việc cơ quan chức năng, sau hơn một năm “im hơi, lặng tiếng”, đột ngột lên tiếng thừa nhận sai phạm của ông Cương trong bản tin của VTV tối ngày 17/8/2026, không làm dịu đi cơn giận dữ mà ngược lại, như đổ thêm dầu vào lửa.
Sự trỗi dậy của Gen Z lần này không phải là một trào lưu nhất thời của mạng xã hội, mà là tiếng nói phản kháng đầy nội lực của một thế hệ trẻ Việt Nam không còn chấp nhận sự im lặng vô cảm hay các tấm lá chắn của đặc quyền.
Khi ông Cương trực tiếp gây ra hậu quả nghiêm trọng, song vì người vợ của ông là bà Lâm Thị Phương Thanh – Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, một nhân vật có tầm ảnh hưởng lớn trong hệ thống, lại được ưu ái bằng những kịch bản pháp lý khó tin, niềm tin của người dân vào sự công minh của chế độ đã chạm đáy.
Công luận giờ đây không chỉ đòi hỏi một bản án hình sự theo đúng quy định, mà họ còn đang nhìn vào thái độ của người đứng đầu Đảng, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm trong vụ việc đình đám này.
Liệu các thông điệp “không có vùng cấm, không có vùng ngoại lệ” là thực tế hay chỉ là những lời hô hào trên giấy, khi mà hệ thống chính trị lại tỏ ra quá lúng túng trong việc thực thi công lý một cách sòng phẳng và minh bạch?
Việc nhà nước Việt Nam dường như đang phải thay đổi cách tiếp cận truyền thông, từ che giấu sang thừa nhận, cũng đã cho thấy một sự bị động đáng báo động trong công tác quản trị khủng hoảng của một nhà nước pháp quyền.
Cách xử lý bản tin trên Đài Truyền hình Việt Nam (VTV), khi lôi cả người cha đau đớn vì mất con lên sóng để bao biện cho thủ phạm Cương, không chỉ là một hành động phản cảm, mà còn bộc lộ sự xuống cấp trầm trọng về đạo đức nghề nghiệp và nghiệp vụ.
Trong nghệ thuật lãnh đạo, cổ nhân có câu “thí tốt để giữ xe”, một chiến lược mà ngay cả Tào Tháo cũng hiểu rõ khi đối mặt với sự phẫn nộ của ba quân trong vụ thiếu lương thực. Sự phẫn nộ ngay lập tức biến mất, lòng quân đã thu phục xong.
Tuy nhiên, sự kém cỏi của người đứng đầu của Đảng CSVN trong việc nhận diện bản chất vụ việc và sự bao che đã biến đây thành một thảm họa truyền thông, khi chính quyền thay vì làm an lòng dân, lại khiến lòng dân thêm ly tán.
Lối hành xử kiểu “mang nước dập lửa xăng” của VTV vô hình trung đã tạo ra một “vùng cấm” ngược, nơi niềm tin vào sự công bằng bị nghiền nát dưới chân những đặc quyền cho nhóm thân hữu.
Đứng trước cơn sóng ngầm mang tên Gen Z, giới quan sát chính trị cho rằng ông Tô Lâm đang đứng trước một bài kiểm tra thực tế mang tính sống còn.
Nếu Tổng Bí thư không dứt khoát xử lý triệt để vụ việc của ông Nguyễn Sỹ Cương, chấp nhận sự minh bạch bất chấp các mối quan hệ phe nhóm, thì những “bó hoa công lý” kia sẽ trở thành biểu tượng cho sự thức tỉnh chính trị của một thế hệ trẻ.
Một nhà nước pháp quyền thực thụ không thể tồn tại khi công lý bị trì hoãn bởi quyền lực hay các mối quan hệ thân hữu lợi ích nhóm, và cũng không thể mê hoặc thế hệ trẻ Gen Z bằng những màn kịch truyền thông vụng về.
Sự kiên định của giới trẻ hôm nay, qua những nhành hoa đặt dưới gốc cây 55, chính là thước đo chính xác nhất cho sự tồn vong của chế độ trong kỷ nguyên mới của ông Tô Lâm.
Trà My – Thoibao.de
