Thông tin từ tờ The Nation Thailand mới đây đã gây chấn động giới quan sát quốc tế khi xác nhận Việt Nam chính thức trở thành quốc gia có mức thặng dư thương mại lớn nhất thế giới với Hoa Kỳ trong tháng 1/2026.
Với con số thặng dư kỷ lục 19 tỷ USD chỉ trong một tháng, Việt Nam đã vượt qua cả 2 “gã khổng lồ” như Mexico và Trung Quốc.
Tuy nhiên, đằng sau niềm vui về những con số xuất khẩu tăng vọt 53% là những nỗi lo âu về một “cơn bão” pháp lý và thuế quan đang lơ lửng trên đầu nền kinh tế của Việt Nam.
Việc xuất khẩu sang Mỹ đạt hơn 20 tỷ USD trong khi nhập khẩu từ Trung Quốc của Mỹ giảm mạnh 46% cho thấy một sự dịch chuyển rõ rệt trong chuỗi cung ứng toàn cầu.
Theo giới phân tích quốc tế cảnh báo rằng Hà Nội đang bị Washington nhìn nhận như một “trạm trung chuyển” hàng hóa để các doanh nghiệp Trung Quốc lách thuế thương mại không công bằng.
Việc trở thành quốc gia có thặng dư xuất khẩu lớn nhất với Mỹ không chỉ là một thành tựu, mà nó còn là một bản cáo trạng khiến Việt Nam đang rơi vào tầm ngắm của các cuộc điều tra theo Điều 301 từ Hoa kỳ.
Trong bối cảnh Hà Nội vẫn đang nỗ lực đàm phán để Mỹ công nhận quy chế kinh tế thị trường, thì những con số thặng dư “khủng” này có thể trở thành rào cản chính trị hơn là một lợi thế kinh tế.
Tổng thống Donald Trump vốn cực kỳ nhạy cảm với sự mất cân bằng cán cân thương mại, và khi một quốc gia có quy mô kinh tế nhỏ bé như Việt Nam lại có mức thặng dư vượt mặt cả Trung quốc sẽ khó tránh khỏi những chế tài khắc nghiệt.
Nếu không thể chứng minh được giá trị nội địa thực sự trong hàng hóa xuất khẩu, Việt Nam có nguy cơ đối mặt với một cuộc chiến thương mại đơn phương.
Khi đó, Đáng mừng hay đáng lo khi “kỳ tích” xuất siêu tháng 1/2026 sẽ là một sai lầm chiến lược, đẩy Việt Nam vào thế đối đầu trực diện với Mỹ – là thị trường tiêu thụ lớn nhất thế giới.
Hồng Lĩnh – Thoibao.de
